Branşlaşma Nedir?

Branşlaşma Nedir?

Meslektaşlarımız arasında sadece bir branşla ilgilenenler olduğu gibi birden fazla branşla ilgilenen veya hiçbir branş ağırlıklı çalışmayıp genel ortopedi yapanlar vardır.
Bunlardan hangisi doğrudur denilirse; bunun cevabı kişiye ve çalışma ortamına göre değişir denebilir.Çalıştığı kurumun şartları branş spesifik çalışmaya izin veriyorsa, branşlaşma iyi bir şeydir ve çok faydalıdır.
Ancak ülkemizde halen sağlık sisteminin önemli eksikliklerinin olması, tek veya iki branşta çalışan hekimlerimize hastalarn yeterli oranda kanalize edilememesine neden olmaktadır.

Bu nedenle belirli branş eğitimini almış ve branş ağırlıklı çalışmak isteyen meslektaşlarımız, kendilerine yeterli oranda diğer meslektaşlardan hasta refere edilmemesinden dolayı,  zaman zaman, ağırlıklı olarak çalışmak istedikleri branş dışında da çalışma durumunda kalmaktadırlar. Çünkü halen ülkemizde genel ortopedi yapanlar ezici çoğunluktadır. Ancak  memnuniyetle izlemekteyim ki, son yıllarda özellikle Üniversite hastaneleri ve Eğitim hastaneleri ve hatta ciddi çalışan, kurumlaşmakta olan özel hastanelerde giderek branşlaşma artmaktadır. Aslında doğrusu da budur. Özellikle  yeni nesil genç meslektaşlarımın kesinlikle branşlaşmasını öneririm. Aralarında benim de bulunduğum, biraz daha eski nesil, bazı meslektaşlarımız ise birkaç branş ağırlıklı çalışmaktadır. Çünkü, bizler yıllar önce genel ortopedik cerrah olarak yetiştik, ancak 1980 ‘li yıllardan sonra başlayan spesifik çalışma veya branlaşma rüzgarlarından etkilendik ve dünyada branşlaşmanın başladığı bu  yıllarda, bazılarımız yurt dışına giderek belirli branıların en iyi yapıldığı merkezlerde kendimizi yetiştirdik.Ülkemize dönüp bu branşları oluşturmaya ve diğer meslektaşlarımıza örnek olmaya başladık. Ancak genel ortopedi yaptığımız yıllardan bu yana çok deneyimimiz olan ve sevdiğimiz bazı konuları da ,yılların birikimi nedeni ile sürdürmekteyiz. Ancak ne yapıyorsak yapalım, en çağdaş konseptleri takip ederek ve kendimizi yeniliklere adapte ederek yapmak zorunda olduğumuzu söylemem gerekir. Spesifik branşlarda çalışmanın yaygınlaşmasının temel şartı, diğer meslektaşlarımızın ‘ ne olacak bunları bende yaparım’ diyerek, hazır olmamasına rağmen bazı ameliyatları yapmaya kendini zorlamak yerine, yıllarını vererek kendini eğitmiş meslektaşlarımıza hasta refere etmesidir. Bence bu davranış, hasta karşısında onları da yüceltecektir , çünkü asıl amaç, hasta için en iyi olanın yapılmasıdır.
Ancak şunu da belirtmeliyim ki ,bu branşlaşma  maalesef bazı kesimlerde çok abartılmakta ve bir ortopedi uzmanının sadece bir tek branş ile ilgilenmesinin mutlak şart olduğu ve başka hiçbir branşı yapamayacağı propagandası yapılmakta ve birden fazla branşı hakkıyla , tüm bilimsel kriterlere uyarak yapan bazı meslektaşlarımızı eleştirmelerine tanık olmaktayım.Bu davranış bence doğru değildir.

Benim bu konudaki görüşüm şudur :

           Kim hangi branşla ilgileniyorsa ilgilensin, o konuda öncelikle  yurt dışında veya yurt içinde belirli merkezlerde eğitim almalıdır. Ayrıca uğraştığı konuda yüzlü rakamlarla anılan büyük sayıda vaka serileri olmalıdır, yine çalıştığı konu veya konularda önemli ( medline, SCI) uluslararası  dergi veya kitaplarda yayınları olmalı, araştırmalar yapmalı, bu konudaki eğitimi ve deneyimini belgelemeli, yurtiçi ve yurt dışı kongre ve sempozyumlarda panelist, konuşmacı, tartışmacı ,oturum başkanı ve kongre sempozyum düzenlemecisi , eğitici olmaları,davetler almaları, belirli bir konuda veya konularda uluslararası cemiyetlerde üye olmaları ( özellikle belirli kriterlere göre zor üye kaydeden branş dernekleri ), yine uluslararası önemli cemiyet veya dergilerin danışma kurullarında veya yönetici olarak yer almaları veya belirli uluslararası derneklerde Türkiye’yi temsil etmeleri ve bu konulardaki gelişmeleri yakında takip etmeleri gereklidir. Doğal olarak tek bir branşta bile herkesin tüm bu kriterlere sahip olmaları beklenemez, ancak önemli olanları yerine getirdiği sürece meslektaşlarım birden fazla branşla ilgilenebilirler. Birden fazla branşı yukarıda yazılan kriterler ışığında hakkıyla yapabilen az sayıdaki meslektaşımızı eleştirmek yerine tebrik etmemiz gereklidir.
Bunun örnekleri A.B.D. başta olmak üzere tüm batı ülkelerinde vardır. Ancak yeni nesilde bu sayı giderek azalacaktır. Örneğin, ben ağırlıklı olarak ve uluslararası düzeyde
omurga cerrahisi ve Omuz-dirsek cerrahisi ile uğraşmakla birlikte, geçmişten gelen ve
çalıştığım merkezlerin çalışma ortamı nedeni ile ciddi sayýlarda ( 700 vakanın üzerinde, belki de ülkemizdeki en büyük serilerden biri) kalça ve diz artroplastisi yaptım ve yapmaktayım. Halen bu konuda çok ciddi bir cerrahi deneyimim ve hasta potansiyelim vardır.  Bugün bu konuda branşlaşan birçok genç meslektaşımın bile bu rakamlara ulaşması zaman alacaktır. Diğer bir örnek, Artroskopi ve spor yaralanmaları konusunda hem akademik çalışmalar hem de takım doktorluğu da dahil olmak üzere Türkiye’deki en eskilerden biri olmamdır.  Bu konuda yıllarca yöneticilik yaptığım gibi dünyaca ünlü merkezlerde eğitim gördüm ve ülkemizde Artroskopi ve spor yaralanmalarını ilk uygulayanlardan biri oldum ancak diğer branş çalışmalarım ön plana çıkınca, çalıştığım Üniversitede, bu konuyu, ağırlığını çekmek üzere, yanımda bizzat yetiştirdiğim genç arkadaşıma bırakmıştım.Buna rağmen gerçekten deneyimli olduğum bu konuyu özel hekimlik alanında hiç bırakmadım. Bu konulardaki bilimsel aktivitelerimi de devam ettirmekteyim.
Ancak herkes bilmektedir ki ağırlıklı olarak Omurga ve Omuz cerrahisi ile uğraşmaktayım. Bu iki konuda yayınlarım ve tariflediğim kişisel yöntemlerim en üst düzeydeki dergi ve Textbook’ larda yer almaktadır. Geçmişteki birtakım avantajlarımı iyi değerlendirip kendimi eğitebildiğim için, bu dört branşı en iyi şekilde uygulayabilmekteyim.  Ancak benim bu durumum ,sanıyorum ki özel bir durumdur ve genç meslektaşlarım için artık söz konusu değildir ve de tavsiye  etmiyorum.Bu durum yeni dünyamızın yeni trendleri içinde bizlerle birlikte kaybolacaktır. Çünkü yeni meslekdaşlarımız bizler gibi genel ortopedi eğitimi ve sonrasında, uygulaması yapmamaktadır.            
Biliyorum ki, ülkemizde sadece bir branşla ilgili ameliyat yapan ve çalışan meslektaşlarım,  halen azınlıktadır. Bu sayının giderek artacağına inanıyorum ve bizlerde bu yolda destek vermeliyiz ve iyi eğitimli olmadığımız konularda gelen vakaları, bu konuda çalışan meslektaşlarımıza refere etmeliyiz.

Subrosa Bilişim Güvencesiyle. Yonca Bayrak